Blog > Komentarze do wpisu
Audyt eksploatacyjny
Odwiecznym problemem każdej organizacji gospodarczej jest utrzymanie się na rynku i obniżenie kosztów. Możliwe jest to tylko wtedy, gdy ich produkty mają jakość i cenę przynajmniej akceptowalną na rynku. Minęły czasy, gdy ustalanie tego faktu było dokonywane metodami prób i błędów. Wykształciły się metody bazujące na coraz większej i powszechniejszej wiedzy o tych sprawach. Zrodziły sie metody audytowe, do niedawna kojarzone tylko z księgowością. Rodzajów audytów namnożyło się także dlatego, że tak poczęto nazywać zwykłe kontrole. Tymczasem znaczenie szczególne mają audyty o wysokim stopniu systemowości.

Takimi są audyt jakości, a szczególnie eksploatacyjny, gdyż jakość i eksploatacyjność (obsługiwalność) są walorami, które dotyczą wszystkich obiektów i systemów. O ile audyt jakości podnosi poziom eksploatowania sprzętu, to audyt eksploatacyjny jest solidnym fundamentem jakości. Wysoka jakość sprzętu wywołuje u inżynierów o niskich kompetencjach eksploatacyjnych złudę, że nie jest już konieczna specjalna wiedza eksploatacyjna.  Po prostu wystarczy przestrzegać jakich prostych instrukcji i procedur. To z kolei jest przedmiotem paniki w chwilach trudnych, gdy nie rozumiejąc zachodzących zjawisk usiłować będą znaleźć przyczyny w przypadkowych ludziach. Duża wiedza eksploatacyjna oznacza natomiast zarówno zrozumienie problemów jakościowych, logistycznych oraz niezawodnościowych.


Audyt eksploatacyjny ma wykryć to, co powoduje niewłaściwości w działaniu systemów produkcyjnych, ale także ocenę wartości eksploatacyjnych wyrobów. Mają one cechy stałe, wynikłe z wiedzy jego twórców, co oznacza, że konstruktor musi mieć kompetencje eksploatacyjne z założenia. Mogą być one w pewnym stopniu poprawione w czasie eksploatacji, na drodze procesów innowacyjnych. Wytwórnia ma więc zarówno problemy związane z eksploatacją własnego majątku, jak też z kształtowaniem walorów eksploatacyjnych własnych wyrobów. Z kolei przedsiębiorstwa eksploatacyjne korzystają w większości z walorów eksploatacyjnych zakupionych wyrobów. Wiedza eksploatacyjna jest tu głównym środkiem ich działalności gospodarczej. Jak więc widać już umiejętność zakupu sprzętu wymaga posiadania wysokich kompetencji eksploatacyjnych, by umieć formułować i negocjować warunki zakupu.


Jak więc widać, oba rodzaje organizacji, a także samorządy niezwykle potrzebują poprawy i monitorowania swoich systemów utrzymywania majątku i eliminacji negatywnych zjawisk eksploatacyjnych... Eliminować  należy błędy systematyczne, które są źródłem strat nieuzasadnionych, a więc i zawyżonych cen, w działalności gospodarczej. Zasadniczym błędem jest obsadzanie stanowisk osobami nie mającymi żadnych lub mających niewielkie kompetencje eksploatacyjne. Pociąga to za sobą nieumiejętność tworzenia systemów eksploatacyjnych i doboru personelu o wysokich kompetencjach eksploatacyjnych  oraz profesjonalnego panowania nad sytuacjami awaryjnymi.


Audyt eksploatacyjny został wypracowany przez Komisję Audytowania Eksploatacji Polskiego Naukowo-Technicznego Towarzystwa Eksploatacyjnego (The Polish Maintenance Society). Istotą audytu jest badanie zgodności dowodów eksploatacyjnych z uzgodnionymi z kierownictwem organizacji, wzorcami odniesienia. Dowodami są tu fakty dotyczące praktyki w organizacji. Wzorcami są odpowiednie regulacje prawne, normy, standardy i procedury eksploatacyjne. Nie mogą nimi być przypadkowe, niezweryfikowane ilustracje i testy.


Na początku audytu należy ustalić jego cel. Nie powinien być on utożsamiany z kontrolą lub nadzorem, gdyż jest tylko narzędziem monitorowania systemu. Mogą być to audyty: weryfikacyjny, kompletacyjny lub identyfikacyjny, zależnie od sposobu gromadzenia dowodów. W audycie powinni współpracować ludzie odpowiedzialni za audytowaną dziedzinę. Ustalenie zakresu audytu następuje na drodze negocjacji na bazie list kontrolnych. Wnioski audytowe mają służyć przede wszystkim potwierdzeniu, że praktyka eksploatacyjna organizacji jest właściwa lub też wykryciu, że tak nie jest. Wtedy możliwa jest faza przebudowy organizacyjnej całego systemu eksploatacyjnego lub jego fragmentów takich, jak sposób planowania użytkowania, obsługiwania i zasilania oraz sposób podejmowania decyzji i harmonizowania obowiązków oraz odpowiedzialności itd.


Audyt eksploatacyjny firmy rozpoznaje więc silniejsze i słabsze strony oraz pokazuje możliwości i zagrożenia z tego wynikające. Jest przyjazną formą przeglądu organizacji, zapobiegając powstawaniu błędów systematycznych i kosztów nieuzasadnionych. Nie można jednak przenosić odpowiedzialności za wyniki audytu z personelu wykonawczego na zespół audytorski. To kierownicy eksploatacji są odpowiedzialni za wykonanie wniosków audytowania i za zakres tego audytu. Szczególnie ważne jest tu ustalenie kompetencji eksploatacyjnych personelu, bo wbrew obiegowej opinii, specjalista w jakiejś dziedzinie nie musi mieć automatycznie kompetencji eksploatacyjnych w tej dziedzinie. Audyt eksploatacyjny może być m. in. podstawą certyfikacji tych kompetencji, jak też walorów eksploatacyjnych produktów.


Powodzenie audytu jest duże, jeśli dokonuje się go w pewnych odstępach czasu – 2-3 lata – co zapewnia obserwowanie tendencji zmian oraz konsekwencji i skuteczności kolejnych posunięć.Warto podkreślić, że upowszechnienie tej metody – obok wielu innych posunięć - w gospodarce, umożliwi szybki wzrost jej poziomu.

Rafał Wodzicki
2004

wtorek, 14 września 2010, aph521

Polecane wpisy

(C) WSZYSTKIE PRAWA ZASTRZEŻONE Katalog-blogow.pl